Geçtiğimiz yıl Kasım ayında, yani 10. yıldönümlerinde “Kahırlı Merdiven” adlı albümünü yayımlayan Adamlar, bu yıl Eylül ayında sosyal medya hesaplarından yaptıkları paylaşımla gruba “bir süreliğine” ara verdiklerini duyurdu. Bunun üzerine Adamlar grubunun şimdiye kadarki müzik yolculuğunu ele almak istedik.
Alternatif rock sahnesinin parlayan isimlerinden biri olan Adamlar, ilerleyen yıllarda kült statüsüne ulaşacağına inandığımız bir gruptu. Ara vereceklerini paylaşmalarını da kimse beklemiyordu. Sene boyunca fazlasıyla konserler yaptılar ve yapmaya devam edecekleri bir konser takvimleri vardı. Dinleyiciler konser takvimini takip ederken, Adamlar sosyal medya üzerinden müziğe ara verdiklerini açıkladı.
Adamlar Kimdi?
Adamlar, 2014 yılında İstanbul’da kurulan ve vokalist Tolga Akdoğan’ın liderliğinde şekillenen, Türk alternatif rock sahnesinin en özgün gruplarından biridir. Grubun temeli, bir dönem popüler olan MySpace platformunda ‘Hâlimden Konan Anlar’ adıyla üretim yaptıkları ve küçük konserler verdikleri döneme dayanır. Müzik kariyerlerini emin adımlarla inşa ederken isim değişikliğine giden Akdoğan, grubun ismini karikatürist Cengiz Üstün‘ün Uykusuz dergisindeki “Adamlar Anti Klişe Timi” köşesinden ilhamla Adamlar olarak belirlediğini anlatır. Müziğinde rock, blues ve hatta hip-hop ritimlerini kendilerine göre yorumlayarak harmanlayan grubu, bir tür kalıbına sığdırmak oldukça zordur. Grubun fark yaratan detayı, Akdoğan’ın hayatın ironisini ve derinliğini harmanlayan, bazen konuşur gibi bazen de içsel bir monolog halinde sunduğu, güçlü Türkçe sözleridir. İlk albümleri Eski Dostum Tankla Gelmiş‘ten itibaren müzik piyasasının trendlerinden bağımsız bir yol izleyerek, kendine has bir dinleyici kitlesi edinmeyi başarmışlardır.
İlk albüm: Eski Dostum Tankla Gelmiş
İlk stüdyo albümleri olan “Eski Dostum Tankla Gelmiş” Fono Müzik etiketiyle Eylül ayında yayınlandı. Indie ve alternatif rock temelinde inşa edilmiş bir albümde toplamda 12 şarkı mevcut. Bu albümdeki grup üyeleri Tolga Akdoğan (vokal ve gitar), Gürhan Öğütücü (elektrik gitar), Burak Irmak (tuşlu çalgılar), Burak Güngörmüş (bas gitar), Berkan Tilavel (davul) şeklindeydi. Albüm genelinde enerjik gitar riff’leri, öne çıkan bas gitarlar ve sade ama etkili ritimler dikkat çekiyor. Şarkı sözlerine gelirsek mizahi ama düşündürücü bir hali var. Tolga Akdoğan’ın kendine has söyleyiş tarzı ile sözlerin müzikle olan uyumu dinleyiciyi kendine çeken şeylerden biri olsa gerek.
Eski Dostum Tankla Gelmiş albümünde herkesin bildiğini veya en azından duyduğunu bildiğimiz ‘Koca Yaşlı Şişko Dünya’ şarkısı, grubun duyulmasını sağlayan parçalardan biri. Hızlı tempolu bu parçada, şarkı sözlerinin gerçekliği ama anlatış biçimiyle ironik olması Adamlar grubunu özetliyor. Her sabah başlayan ancak hep aynı şekilde biten hikayeler.
Devamında albümün en çok bilinen şarkıları ‘Kapısı Kapalı’ ve ‘Utanmazsan Utanmam’ diyebiliriz. Kapısı Kapalı, albümün açılış parçası olduğunu ilk notalarından hissettiren bir şarkı. ‘Abi kafanda kurbağa var’ şarkı sözünü gördüğümüzde anlam veremeyebiliriz ama Adamlar da biraz bunu yapmak istemişler gibi. Tolga Akdoğan’ın söylediğinden anladığımıza göre, kurbağa aslında insanın susturamadığı içsesi ve o ses daha da artarak insanın dışına çıkarak kurmaya başlıyor. Buradan da Tolga’nın yazdığı şarkı sözlerindeki bakış açısını yorumlayabiliriz. Bu şarkı, içsel dünyanın kırılma anlarını; vokalin şiirsel sözleriyle, ritimdeki yükseliş ve alçalışlarla birlikte dinleyiciye başarıyla sunuyor.
İlk yıllarını doldurmalarının ardından Adamlar, 2015 yılında Akustikhane programına çıkmışlar ve ilk albümünden parçaları bu program sayesinde de daha fazla dinleyiciye ulaşmış olabileceğini düşünüyorum.
Rüyalarda Buruşmuşuz
2016 yılında Adamlar, ikinci stüdyo albümleri ‘Rüyalarda Buruşmuşuz’u People Make Music etiketiyle yayınladı. Toplamda 9 parçadan oluşan albüm, ilk albümlerine kıyasla daha sakin ve olgun bir tavır hissetiriyor.
Adamlar grubunu diğer gruplardan ayıran özellik olarak söyleyebileceğimiz şiirsel şarkı sözleri, bu albümde de oldukça fazla. Adamlar, şarkılarında metaforik anlatımlara önem veriyor belli ki. Şarkı sözleri Tolga Akdoğan’ın vokaliyle de birleşince şarkıların duygu yoğunluğunu arttırmış. İlk albüme kıyasla “Rüyalarda Buruşmuşuz” albümü, daha sakin, duygusal olarak derinleşmiş ve olgun bir melankolik bir albüm hissi veriyor.
“Rüyalarda Buruşmuşum”, “Acının İlacı”, “Yanmış İçinden” gibi şarkılar albüm içinde öne çıkanlar arasında.
Müzikal açıdan bakıldığında, ilk albümdeki tempolu ve enerjik tınıların yerini daha dengeli ve sade bir müzikal yapıya bırakıyor. Gitarların riff’leri yumuşamış, vokal ise öne çıkarak şarkıların anlatısına önem veriyor. Ritimler yavaşlıyor ama etkileyiciliği yükseliyor. Dinleyiciler bu albümde belki dans etmiyor ama o melankoliye kendini kaptırıyor. Adamlar bu albümle birlikte müzikal anlamda belirgin bir olgunluk evresine geçmiş görünüyor.
Tekli: Hikaye
Adamlar’ın ilk single deneyimi “Hikaye”, üçüncü albümü Dünya Günlükleri‘nden hemen önce, 2018 yılında yayınlandı. Şarkının en dikkat çekici yanı, vokalist Tolga Akdoğan’ın o tanıdık, diğer vokallerden ayıran söyleyiş biçimi. “Hikaye”de vokal, klasik müzik ritmine tam olarak oturmak yerine, karşısındakiyle içten bir konuşma gibi akıyor. Bu yönüyle rap’e yakın bir tarz hissedilse de, aslında duygunun yönlendirdiği doğal bir anlatım biçimi söz konusu. Nakarat kısmında ise melodik bir geçişle birlikte şarkının duygusal yoğunluğu artıyor ve dinleyici, sözcüklerin sade ama etkili bir duygusallıkla birleştiği o havaya dahil oluyor.
Klibiyle birlikte şarkıyı dinlemek isterseniz:
Dünya Günlükleri
Öncesinde yayımlanan “Hikaye” teklisinin de dahil olduğu, on şarkıdan oluşan üçüncü stüdyo albümleri “Dünya Günlükleri”, 2019 yılında Garaj Müzik etiketiyle dinleyicisiyle buluştu. Albüm, önceki işlerinde olduğu gibi, vokalist Tolga Akdoğan’ın güçlü, ironik ve derin söz yazarlığını zengin bir müzikalite ile bir araya getiriyor. Tüm söz ve müziklerin tek imzasının Tolga Akdoğan’a ait olması, belki de şarkıların dinleyicilere bu denli duygusal ve samimi bir geçiş sağlamasının temel nedenidir. Klasikleşmiş Adamlar sound’unun yanı sıra, bu albümde şarkılara elektronik altyapılar da eklenerek müziğin sınırları daha da genişletiliyor. Grup, bu albümle müzikal kimliklerini sağlamlaştırdıklarının ve kendilerini kanıtladıklarının farkında; bu kendine güven, albümün her notasında hissediliyor.
Albümdeki şarkılar arasından öne çıkanları ayırmak zor olsa da, dinleyiciyi hemen yakalayan “Zombi”, derinliğiyle öne çıkan “Sarılırım Birine” ve duygusal yoğunluktaki “Benden Bana” benim aklıma ilk gelenlerden. Ancak asıl dikkat çekici parça, yedi dakikayı aşan süresiyle “Doldum”. Günümüzün hızlı tüketim çağında, dinleyicinin dikkat süresini zorlayan bu denli uzun bir parça üretmek, her müzisyenin yapabileceği bir hamle değil. Adamlar’ın bu iddialı tercihi, onların popüler eğilimlere uymayan, kendi sanatını yaratan ve müziğe ticari kaygılarla bakmadığının işareti. Grubun ilk ismi “Halimden Konan Anlar” iken, Tolga Akdoğan’ın “uzun isimli gruplar trend olmaya başlayınca rahatsızlık hissettiği” için ismin Adamlar olarak değiştirilmesi de, onların bu popüler eğilimlere uymayan tavrının bir kanıtıdır bence. Bu durum, Adamlar grubunun kült olma potansiyelini açıkça gösteriyorlar.
Cover dokunuşu: Küçüğüm
2021 yılında yayımlanan Sezen Aksu klasiği “Küçüğüm” cover’ını geç keşfettim. Orijinali efsane tabiki ama Adamlar, bu şarkıya öyle bir ruh katmış ki, sanki bambaşka bir parça dinliyor gibi hissettiriyor. Şarkının o bilinen melankolisini alıp, üzerine kendi alternatif sound’unu ve Tolga Akdoğan’ın vokalini ekleyince parça farklı bir derinlik kazanıyor. Bu cover’ı klibiyle birlikte dinlemek isterseniz, linke tıklayabilirsiniz.
Harekete Kimse Mani Olamaz
Dünya Günlükleri’nden sonraki iş, adını Aşık Veysel’in bir dizesinden alan “Harekete kimse mani olamaz.” serisi oldu. Adamlar, bu serinin ilk ayağını 2021 yılında, Sony Music etiketiyle bir EP olarak yayımlayarak dinleyicilere dört yeni şarkı sundu. Bu ilk EP’deki şarkıların Adamlar grubunun diğer şarkılarından farklı bir konumda olduğunu söylemek yanlış olmaz. Alternatif sound’u ve elektronik altyapıların daha ön planda olduğu bu ilk part o zamanlar dinleyiciler tarafından ‘Adamlar’ın değiştiğine dair yorumlanmıştı. İki yıl sonra 2023 yılında ise genişletilmiş sekiz şarkılık versiyonu bir albüm olarak müzikseverlerle buluştu ve tam bu noktada dinleyici fikirleri değişmeye başladı. İkinci part daha enerjik ve eski “Adamlar tarzında” parçalardan oluşuyordu. Part II sayesinde albüm, hepimizin “Evet, bu tam Adamlar!” diyebileceği bir bütünlüğe kavuştu. Tolga Akdoğan’ın önceki röportajlarda dediği gibi, Part I’e göre Part II daha hızlı anlaşıldı ve biz dinleyicilerden daha güzel bir karşılık buldu.
Şarkıların ve albümün popülaritesine baktığımızda, önceki albümleriyle aynı seviyede olduğunu söylemek pek mümkün değil. Ancak albümdeki iki parça, diğerlerinden hızla sıyrılarak öne çıkıyor: “Dal” ve “Döndürüyor.” Bu iki şarkıda, Adamlar’ın dinleyicilerine sunduğu o kendine özgü tarzın izlerini açıkça duyabiliyoruz.
Canlı #01: FadeOut Studios
Adamlar’ın diskografisine eklediği en yeni çalışmalardan biri, 2024 yılında yayımlanan “Canlı #01: FadeOut Studios” EP’si oldu. Bu EP’de, stüdyo kaydından ziyade seçilen beş parçanın canlı performansları stüdyo ortamında kaydedilmiş. EP’nin sonunda ise albümün sürprizi olarak nitelendirilebilecek bir Erkin Koray şarkısı olan “Öyle Bir Geçer” yer alıyor. Bu cover, oldukça etkileyici yorumlanmış ve EP’nin en popüler parçası haline gelmiş. Temelinde son albümleri Harekete Kimse Mani Olamaz’daki şarkıların yer aldığı bu altı parçalık EP, adeta konserlerinden bir fragman niteliğinde.
10.Yıl Albümü: Kahırlı Merdiven
Adamlar’ın ara vermeden önce yaptıkları son stüdyo albümü “Kahırlı Merdiven”, 2024 yılında Sony Music Etiketiyle dinleyicileriyle buluştu. Geçirdikleri on yıllık müzikal birikimi ve olgunluğu albümün içinde fark ediliyor. Toplam dokuz parçadan oluşan bu albümde, birden fazla farklı müzik tarzı denenmiş ama genel olarak alternatif rock başlığı altında incelenebilir. Vokal yorumlaması ve şarkı sözleriyle insanın kendi içsel sorgulamasını merkezde ele almışlar. Bu albüm, önceki çalışmalardaki ironik ve mizahi anlatımın aksine daha içsel ve duygusal bir derinlik taşıyor. Bu da yaşanmışlıkların ve yılların, müzikal yolculuklarına nasıl yansıdığını gösteriyor.
Mor ve Ötesi Saygı: Güneşi Beklerken
Adamlar’ın cover denemeleri, yalnızca “Küçüğüm” ve “Öyle Bir Geçer” ile bitmedi. Türk alternatif rock müziğinin mihenk taşlarından biri olan mor ve ötesi için hazırlanan “Saygı 1” projesi kapsamında yorumladığı “Güneşi Beklerken” şarkısı da cover şarkılarından biri olarak diskografideki yerini aldı. Bu performans, Adamlar’ın kendine özgü ironik ruhunu, mor ve ötesi’nin duygusal derinliğiyle birleştirdiği akılda kalıcı bir deneyim oldu. Hatta bu proje sırasında yapılan yorumlardan biri de şuydu: Adamlar, tıpkı mor ve ötesi gibi, yıllar sonra saygı konserleri yapılacak kadar efsaneleşme potansiyeline sahip bir gruptu.
